ENRUFacebook
O ROŚLINACH Zieleń miejska Drzewa i krzewy ozdobne zimą
gallery

DRZEWA I KRZEWY OZDOBNE ZIMĄ

Anna Skórkowska, architekt krajobrazu

fot.: Ewa Łuczak i Monika Pawlonka (Agencja Promocji Zieleni)

Zimowy wizerunek miejskich przestrzeni nie musi być ponury i deprymujący. Odpowiednio dobrane odmiany drzew i krzewów mogą ożywić szare krajobrazy.

Myśląc o zimie, wyobrażamy sobie zazwyczaj białe poduchy śniegu okrywające wszystkie elementy naszych miejskich przestrzeni. Ale po chwili uświadamiamy sobie, że przecież tak naprawdę przez wiele ostatnich lat śnieg był epizodem, a zimowa codzienność to chlapa, deszcz i szarość. Ponury wygląd miast nie wpływa dobrze na ich mieszkańców i można by długo rozważać, jaki to ma związek ze zdrowiem (zwłaszcza psychicznym), a dalej z kondycją zawodową ludzi. Wydaje się, że warto szukać sposobów na poprawienie estetyki miast w czasie, gdy nie ratuje jej bujna w sezonie wegetacyjnym roślinność. Działania te sprowadzają się do wybrania i dobrego rozmieszczenia odpowiednich drzew i krzewów.

Dekoracyjne zimą

Drzewa i krzewy zimozielone. Nie zrzucają na zimę liści i igieł. Ich wygląd niewiele się zmienia w ciągu całego roku. Niektóre zimą mają nieco przytłumioną barwę, ale nadal są atrakcyjne. Wiele gatunków i odmian drzew i krzewów zimozielonych ma małe wymagania siedliskowe i dobrze znosi warunki miejskie. Liczne karłowe odmiany doskonale nadają się do ozdobnych kompozycji pojemnikowych.
Jest w czym wybierać, bo szkółkarze oferują odbiorcom coraz to nowe odmiany ?iglaków?, już nie tylko o rozmaitym pokroju, ale też o innych niż zielona barwach.
Drzewa i krzewy o ozdobnych pędach. Często dopiero gdy zrzucą jesienią liście, ujawnia się ich ?druga natura?: pędy barwne, pogięte lub ciemne i dynamicznie powyginane. Są dekoracyjne zwłaszcza wtedy, gdy można je oglądać na gładkim i kontrastowym tle (ściany budynku czy grupy innych roślin).
Drzewa i krzewy o regularnych, swobodnie rozrośniętych koronach. Nawet pozbawione liści wyglądają interesująco. Rysunek gałęzi bywa dekoracyjny jak na japońskim sztychu, a krzewy (zwłaszcza z utrzymującymi się owocami) tworzą w krajobrazie malownicze skupiny.
Żywopłoty zarówno formowane jak i nieformowane, z roślin zimozielonych i tracących liście na zimę.  Dzielą i porządkują przestrzeń. Są elementem dekoracyjnym pod warunkiem, że są dobrze utrzymane.

Warto pamiętać

Grupy drzew i krzewów należy komponować w zależności od przestrzeni, w której mają się znaleźć i roli jaką mają pełnić: 
- im większa przestrzeń, w której projektuje się nasadzenia i im dalsza perspektywa, z której się je ogląda, tym większe powinny być skupiny sadzonych drzew i krzewów,
- w terenach zieleni miejskiej można komponować nasadzenia wyłącznie z drzew i krzewów zimozielonych. W dużej przestrzeni ulic, placów czy parków nie sprawiają wrażenia monotonnych i nudnych (a tak właśnie, z powodu swej niezmienności, mogą być odbierane jednorodne kompozycje w ogrodach przydomowych),
- dobrze wyglądają też zestawione z sobą duże grupy roślin (jednorodnych pod względem barwy, kształtu czy faktury ich bryły),
- w miejscach, gdzie rośliny są oglądane z niewielkiej odległości lepiej wprowadzać pewną ? ale nie przesadną ? rozmaitość (warto unikać pstrokacizny, bo zamiast zdobić, męczy wzrok),
Drzewa i krzewy w przestrzeni miejskiej nie tylko zdobią i w okresie wegetacji poprawiają mikroklimat. Mogą też osłaniać przed wiatrami i śniegiem, wydzielać wnętrza w przestrzeni miejskiej, oraz maskować jej nieestetyczne fragmenty. Pozbawione liści gorzej spełniają swą rolę. I tu pojawia się potrzeba stosowania w nasadzeniach roślin zimozielonych, które zimą nie tracą swych walorów estetycznych. 


Jak komponować

Przygotowując projekt nasadzeń warto zadbać, aby były ozdobą nie tylko w okresie wegetacyjnym, ale także zimą. Można oczywiście sadzić grupy składające się wyłącznie z roślin zimozielonych, ale należy też pamiętać, o kompozycjach z drzewami i krzewami zrzucającym liście na zimę, które:

  • w stanie bezlistnym wyróżniają się efektownymi barwnymi pędami, bo (zwłaszcza w zestawieniu z intensywną barwą zimozielonej rośliny) stanowią wesoły akcent, ożywiający ponurą zimową rzeczywistość,
  • mają zwartą kształtną koronę ? bo regularne bryły wyglądają elegancko i działają uspokajająco. Zestawione z roślinami zimozielonymi mogą tworzyć kompozycje doskonale wyglądające przez cały rok: w okresie wegetacji rośliny zimozielone są tłem dla rozmaitych roślin o znacznej zmienności sezonowej, a zimą przejmą rolę dominanty,
  • zawiązują owoce o intensywnej barwie długo utrzymujące się na pędach, dzięki czemu całe grupy krzewów nabierają delikatnego zabarwienia i ożywiają zimowe pejzaże,
  • są formowane w żywopłoty, które nawet w stanie bezlistnym mogą stanowić tło dla roślin zimozielonych.

W miejscach ważnych, jak place przed urzędami, ciągi handlowe, miejsca wypoczynku, gdzie rośliny pełnią rolę głównie dekoracyjną i ludzie mają z nimi bliższy kontakt, warto wykorzystywać do kompozycji pojemnikowych karłowe odmiany drzew i krzewów zimozielonych.

Drzewa iglaste ozdobne zimą

Gatunek i odmiana 

Wysokość 

Walory dekoracyjne  

 Uwagi

Cyprysik Lawsona ?Columnaris?
Chamaecyparis lawsoniana 
4-6m  pokrój kolumnowy
ulistnienie niebieskozielone 
małe wymagania siedliskowe, dobrze znosi warunki miejskie, odporny na mróz
Cyprysik nutkajski ?Pendula?
Chamaecyparis nootkatensis 
4-6m  wierzchołek i pędy boczne zwisające, ulistnienie zielone  wymagania siedliskowe przeciętne, wzrost silny, najlepiej jako soliter
Jodła kalifornijska
Abies  concolor 
15-20m  regularny pokrój, igły długie niebieskozielone  bardzo małe wymagania siedliskowe, dobrze znosi warunki miejskie
Sosna czarna
Pinus nigra  
15-25m  ciemnozielone igły do 15 cm długości, malownicza korona  wymagania siedliskowe bardzo małe, znosi zanieczyszczenie powietrza i silne wiatry
Sosna czarna ?Brepo?
Pinus nigra 
0,5-0,7m   forma kulista, igły ciemnozielone  wymagania siedliskowe małe, doskonała do pojemników
Sosna górska (kosodrzewina)
Pinus mugo var. mughus 
2m   igły ciemnozielone wymagania siedliskowe bardzo małe, może rosnąć na skarpach (nawet na wydmach), ekspansywna
Sosna górska (kosodrzewina) ?Mops?
Pinus mugo 
0,5-0,7m  forma kulista, igły zielono-niebieskie  wymagania siedliskowe bardzo małe, odmiana karłowa doskonała do pojemników
Sosna żółta
Pinus ponderosa 
12-15m  ciemnozielone igły do 25 cm długości,  wymagania siedliskowe małe, znosi zanieczyszczenie powietrza
Świerk Brewera
Picea breveriana 
4-6m   pędy boczne zwisające, ulistnienie zielone  wymagania siedliskowe małe,
najlepiej jako soliter
Świerk kłujący
Picea pungens 
15-20m  regularny pokrój, zabarwienie srebrzystoniebieskie   wymagania siedliskowe bardzo małe ale wymaga pełnego nasłonecznienia, dobrze znosi zanieczyszczenie środowiska  
Świerk kłujący ?Hoopsi?
Picea pungens 
12-15m  regularny pokrój, zabarwienie srebrzystoniebieskie   wymagania siedliskowe bardzo małe, znosi zanieczyszczenie środowiska
Świerk serbski
Picea omorica 
18-20m  igły ciemnozielone, spodem białoniebieskie  wymagania siedliskowe przeciętne, znosi zanieczyszczenie środowiska,
nadaje się na żywopłoty formowane

Krzewy iglaste ozdobne zimą

Gatunek i odmiana 

Wysokość 

Walory dekoracyjne  

 Uwagi

Cis
Taxus sp.  Jałowiec chiński ?Plumosa aurea?
0,5-2m igły ciemnozielone doskonale znosi cięcie, wymaga gleb żyznych i wilgotnych, do miejsc osłoniętych , znosi cień
Juniperus chinensis  1m ulistnienie (łuski)
złocistożółte, zimą brązowiejące 
wymagania siedliskowe małe, do pojemników i barwnych kompozycji
Jałowiec chiński ?Spartan?
Juniperus chinensis 
3m jasnozielone, wałeczkowate, delikatne pędy  wymagania siedliskowe przeciętne, dobry do kompozycji
Jałowiec chiński ?Stricta?
Juniperus chinensis 
2,5m igły kłujące, ciemnozielone, niebieskawe, wymagania siedliskowe małe, do pojemników i barwnych kompozycji
Jałowiec łuskowy ?Blue Carpet?
Juniperus squamata 
0,5m rozłożysty, igły srebrzystoniebieskie  wymagania siedliskowe małe, jako roślina okrywowa
Jałowiec łuskowy ?Blue Star?
Juniperus squamata 
0,4m karłowy, kulisty,
igły srebrzystoniebieskie, kłujące 
wymagania siedliskowe małe, do pojemników
Jałowiec nadbrzeżny
Juniperus conferta 
0,3m płożący, igły jasnozielone wymagania siedliskowe małe, doskonały jako roślina okrywowa i na skarpy, rośnie wolno
Jałowiec pospolity ?Depressa aurea?
Juniperus communis 
0,5 płożący, igły kłujące, złocistożółte, zimą brązowieją  wymagania siedliskowe małe, doskonały jako roślina okrywowa
Jałowiec pospolity ?Gold Cone?
Juniperus communis 
2m forma kolumnowa, igły kłujące, złocistożółte, zimą brązowieją  wymagania siedliskowe małe, do barwnych kompozycji
Jałowiec pospolity ?Green Carpet?
Juniperus communis 
0,3m
płożący, jasnozielone miękkie igły  wymagania siedliskowe małe, doskonały jako roślina okrywowa, rośnie wolno
Jałowiec pospolity ?Repanda?
Juniperus communis 
0,3m płożący, igły zielone niekłujące  wymagania siedliskowe małe, doskonały jako roślina okrywowa, rośnie wolno
Jałowiec pospolity ?Suecica?
Juniperus communis 
2m kolumnowy, igły zielone, kłujące  wymagania siedliskowe małe
Jałowiec pośredni ?Pfitzeriana?
Juniperus x media 
1,5m rozłożysty, łuski i igły zielone  wymagania siedliskowe małe
Jałowiec pośredni ?Pfitzeriana Aurea?
Juniperus x media 
1,5m rozłożysty, młode pędy jasnożółte  wymagania siedliskowe małe
Jałowiec rozesłany ?Nana?
Juniperus procumbens 
0,2m płożący, igły zielononiebieskie  wymagania siedliskowe małe
Jałowiec sabiński
Juniperus sabina 
2,0m rozłożysty, ciemnozielony,  wymagania siedliskowe małe bardzo ekspansywny
Jałowiec sabiński ?Tamariscifolia?
Juniperus sabina 
0,3?1m  karłowy rozłożysty, igły drobne zielone  wymagania siedliskowe małe, jako roślina okrywowa i na skarpy
Jałowiec skalny ?Skyrocket?
Juniperus scopulorum 
3m  wąski, kolumnowy, pędy niebieskozielone  wymagania siedliskowe małe
Jałowiec skalny ?Skyrocket?
Juniperus scopulorum 
3m  wąski, kolumnowy, pędy niebieskozielone  wymagania siedliskowe małe
Jałowiec wirginijski ?Hetz?
Juniperus virginiana 
1,5m  rozłożysty, igły i wałeczki niebieskawe wymagania siedliskowe małe
Żywotnik olbrzymi ?Kórnik?
Thuja plicata 
4,0m  stożkowaty, rozłożysty, ulistnienie zielono-żółte  wymaga gleb żyznych i wilgotnych, dość wrażliwa na mróz, na żywopłoty formowane i szpalery
Żywotnik zachodni ?Aurescens?
Thuja occidentalis 
3,0m   stożkowy, złocistożółty 
wymaga gleb żyznych i wilgotnych, na szpalery i do barwnych zastawień
Żywotnik zachodni ?Columna?
Thuja occidentalis 
4,0m  kolumnowy, wąski, ulistnienie ciemnozielone  wymaga gleb żyznych i wilgotnych, na szpalery
Żywotnik zachodni ?Brabant?
Thuja occidentalis 
4,0m  ulistnienie jasnozielone  wymaga gleb żyznych i wilgotnych, doskonały na żywopłoty formowane
Żywotnik zachodni ?Smaragd?
Thuja occidentalis 
4,0m  stożkowaty, ulistnienie ciemnozielone  wymaga gleb żyznych i wilgotnych, na żywopłoty formowane i szpalery
Żywotnik zachodni ?Wareana lutescens?
Thuja occidentalis 
5,0m  szeroki stożek, ulistnienie złociste  wymaga gleb żyznych i wilgotnych, na szpalery i do barwnych zastawień

Drzewa liściaste dekoracyjne zimą

Gatunek i odmiana 

Wysokość 

Walory dekoracyjne 

Uwagi

Brzoza brodawkowata ?Fastigiata?
Betula pendula 
10m  wąska regularna  korona, pień i konary białe  światłolubna, dobrze rośnie w każdych warunkach,
Brzoza brodawkowata ?Youngii?
Betula pendula 
4m  parasolowata zwisająca korona, kora pnia i pędów biała   światłolubna, dobrze rośnie w każdych warunkach,
Brzoza pożyteczna ?Doorenbos?
Betula utilis 
10m 
kora biała  światłolubna, dobrze rośnie w każdych warunkach,
Grab pospolity ?Columnaris?
Carpinus betulus 
10m 
pokrój jajowaty, gęsta korona   wymagania siedliskowe średnie
Buk pospolity ?Pendula?
Fagus silwatica 
25m  korona zwisająca, gładka szara kora  wymaga gleb żyznych, atrakcyjny jako soliter
Wiśnia pospolita ?Umbraculifera?
Prunus cerasus 
zależy od wysokości szczepienia  kulista regularna gęsta korona  światłolubna, dobrze rośnie na glebach wapiennych, znosi warunki miejskie
Sumak octowiec
Rhus typhina 
6m  grube pędy, rozłożysta korona światłolubny, dobrze rośnie w każdych warunkach, odporny na zanieczyszczenia powietrza
Sumak octowiec ?Dissecta?
Rhus typhina 
5m  grube powyginane pędy, rozłożysta korona 
bardzo małe wymagania siedliskowe
Robinia akacjowa
Robinia pseudoacacia 
25m  korony spłaszczone o egzotycznym wyglądzie bardzo małe wymagania siedliskowe, drzewo stosowane do rekultywacji terenów przemysłowych
Robinia akacjowa ?Umbraculifera?
Robinia pseudoacacia 
6m  kulista regularna gęsta korona małe  wymagania siedliskowe
Wierzba biała ?Tristis?
Salix alba 
20m  zwisające złociste pędy, małe wymagania siedliskowe, ale najlepiej stanowiska słoneczne nad zbiornikami wodnymi
Jarząb pospolity ? Pendula?
Sorbus aukuparia  
zależy od wysokości szczepienia korona zwisająca, szara kora  małe wymagania siedliskowe, atrakcyjny jako soliter
Lipy
Tilia sp. 
20-35m  wyniosłe drzewa z rozłożystymi regularnymi koronami   odporne na suszę i zanieczyszczenia środowiska, małe wymagania siedliskowe
Dąb czerwony
Quercus rubra 
25m  Regularna szeroka korona, szara kora  odporne na suszę i zanieczyszczenia środowiska, małe wymagania siedliskowe

Krzewy liściaste dekoracyjne zimą

Berberys Thunberga
Berberis thunbergii 
1,5m  pędy czerwonawe, liczne czerwone owoce pozostają na zimę  małe wymagania siedliskowe,
Berberys Thunberga ?Atropurpurea?
Berberis thunbergii 
1,5m  liczne czerwone owoce pozostają na zimę  małe wymagania siedliskowe 
Dereń biały ?Elegantissima?
Cornus alba  
3m  pędy czerwone  małe wymagania siedliskowe
Dereń biały ?Sibirica?
Cornus alba 
3m  pędy czerwone  małe wymagania siedliskowe
Dereń biały ?Spaethii?
Cornus alba 
3m  pędy czerwone  małe wymagania siedliskowe
Dereń rozłogowy ?Flaviramea?
Cornus stolonifera 
2m  pędy żółtozielone małe wymagania siedliskowe, ekspansywny
Irga Dammera ?Major?
Cotoneaster dammeri 
0,2m  zimozielona, płożąca, czerwone drobne owoce średnie wymagania siedliskowe, roślina okrywowa
Irga pozioma
Cotoneaster horizontalis 
0,8m  szeroko rozpostarta, czerwone drobne owoce średnie wymagania siedliskowe
Irga błyszcząca
Cotoneaster lucida 
3m  gęsty zwarty krzew  małe wymagania siedliskowe, odporny na zanieczyszczenie środowiska, doskonała na żywopłoty formowane
Leszczyna pospolita ?Contorta?
Corylus avellana 
6m  pędy powyginane średnie wymagania siedliskowe, atrakcyjna jako soliter
Ognik szkarłatny i odmiany
Pyracantha coccinea 
2,5m  częściowo zimozielone, owoce długo pozostają na pędach średnie wymagania siedliskowe,
najlepiej stanowiska słoneczne
Ostrokrzew Meserwy
Ilex meserveae  
  zimozielony, czerwone owoce na egz. żeńskich  żyzne gleby, odporny na mróz, dobry do pojemników
Róża dzika
Rosa canina 
3m  czerwone owoce pozostają na zimę  małe wymagania siedliskowe,
Róża wielokwiatowa
Rosa multiflora 
3m  liczne czerwone owoce pozostają na zimę małe wymagania siedliskowe, w szkółkach jako podkładka
Wierzba mandżurska ?Tortuosa?
Salix matsudana  
4m  pędy powyginane  średnie wymagania siedliskowe,
atrakcyjna jako soliter

 
zamknij
Ta strona używa cookie. Dowiedz się więcej o celu ich używania.
Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.