Miesiąc: sierpień 2007

W dzienniku Ustaw Nr 150 z dnia 24 grudnia 2001r. pod poz.1684 zostało ogłoszone rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych.

Wymienione rozporządzenie określa rodzaj i stawki opłaty uiszczanej przez przedsiębiorców wykonujących transport drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wykonujących przewozy na potrzeby własne za przejazd po drogach krajowych, tryb wnoszenia i sposób rozliczania tej opłaty w przypadku niewykorzystania w całości lub w części dokumentu potwierdzającego jej wniesienia za okres półroczny lub roczny z przyczyn niezależnych od przedsiębiorcy, a także wzory dokumentów potwierdzających wniesienie tej opłaty.

Przewóz na potrzeby własne, zgodnie z art.4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, 1371) jest to przewóz niezarobkowy (nieodpłatny) osób lub rzeczy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

1)rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione przez przedsiębiorcę,

2) celem przyjazdu jest przewiezienie rzeczy lub osób z lub do przedsiębiorstwa, lub przeniesienie ich, wewnątrz przedsiębiorstwa lub poza przedsiębiorstwem, na jego własne potrzeby,

3) pojazdy mechaniczne używane do przewozu muszą być prowadzone przez pracowników przedsiębiorcy,

4) pojazdy przewożące rzeczy lub osoby znajdują się w prawnej dyspozycji przedsiębiorcy

5) nie jest przewozem osób w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

Przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane, zgodnie z art.33 ust.1 ustawy o transporcie drogowym, po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Zaświadczenie oraz wypis z zaświadczenia wydaje starosta właściwy dla siedziby przedsiębiorcy, na okres do 5 lat. Wniosek o wydanie zaświadczenia powinien zawierać: oznaczenie przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres, numer w rejestrze przedsiębiorców, określenie rodzaju , zakresu i obszaru wykonywania transportu drogowego, rodzaj i liczbę pojazdów samochodowych, którymi dysponuje przedsiębiorca. Do wniosku należy dołączyć: odpis z rejestru przedsiębiorców, kserokopię zaświadczenia o nadaniu numeru identyfikacji statystycznej (REGON), kserokopię zaświadczenia o nadaniu numeru identyfikacji podatkowej (NIP), oświadczenie o zamiarze zatrudnienia kierowców spełniających warunki, o których mowa w art.5 ust.3 pkt 4 lub w art.6 ust.1pkt 2 wymienionej ustawy oraz wykaz pojazdów samochodowych wraz z urzędowo potwierdzonymi kopiami dowodów rejestracyjnych, a w przypadku gdy przedsiębiorca nie jest właścicielem tych pojazdów ? również dokument stwierdzający prawo do dysponowania nimi.

Omawianych wyżej przepisów nie stosuje się do przewozu drogowego:

1) wykonywanego pojazdami samochodowymi o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 t (art.3 pkt 2 ustawy),

2) na potrzeby własne w zakresie działalności wytwórczej w rolnictwie dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego (art.33 ust.2 ustawy).

Zgodnie z wyjaśnieniami Ministerstwa Infrastruktury osoby wykonujące przewóz drogowy na potrzeby własne w zakresie działalności wytwórczej w rolnictwie dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego, powinny posiadać dokument potwierdzający prowadzenie przez nie tego rodzaju działalności.

Przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. ? Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz.1178 z póź.zm.) jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz niemająca osobowości prawnej spółka prawa handlowego, która zawodowo, we własnym imieniu podejmuje i wykonuje działalność gospodarczą. Działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej, o której mowa wyżej. Przedsiębiorcą w rozumieniu wymienionej ustawy nie jest osoba prowadząca działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego, a także wynajmowania przez rolników pokoi i miejsc na ustawienie namiotów, sprzedaży posiłków domowych i świadczenia w gospodarstwach rolnych innych usług związanych z pobytem turystów.

Powyższe rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.

I. Transport roślin po drogach krajowych.

Z doświadczeń szkółkarzy , którzy w ramach prowadzonej przez siebie działalności rolniczej przewożą rośliny po drogach krajowych wynika, że kontrole drogowe często żądają od kierowców zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie prowadzenia przewozów drogowych na potrzeby własne oraz opłat za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych. Pani M. Chojnowska, nasz prawnik-konsultant, przygotowała opinię prawną w tej sprawie.

?Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz.1371 z póź. zm.) przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Zaświadczenie wydaje właściwy dla siedziby przedsiębiorstwa starosta. Obowiązek uzyskania zaświadczenia nie dotyczy przewozów drogowych na potrzeby własne w zakresie działalności wytwórczej w rolnictwie, dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt., ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego (art.33 ust.2 ustawy).

Zgodnie z wyjaśnieniami Ministerstwa Infrastruktury osoby wykonujące przewóz drogowy na potrzeby własne w zakresie działalności wytwórczej w rolnictwie dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego, powinny posiadać dokument potwierdzający prowadzenie przez nie tego rodzaju działalności.

Zgodnie z art.42 ust.1 ustawy przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wykonujący przewozy na potrzeby własne są obowiązani do uiszczania opłaty za przejazd samochodowego po drogach krajowych. Przepisy ustawy nie wyłączają wprost obowiązku uiszczania opłat przez wykonujących przewozy drogowe na potrzeby własne w zakresie działalności wytwórczej w rolnictwie dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego. Należy tu jednak podkreślić, iż przewóz na potrzeby własne, zgodnie z art.4 pkt4 ustawy jest to przewóz niezarobkowy (nieodpłatny) osób lub rzeczy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

1. rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione przez przedsiębiorcę,

2. celem przejazdu jest przewiezienie rzeczy lub osób z lub do przedsiębiorstwa lub przeniesienie ich, wewnątrz przedsiębiorstwa lub poza przedsiębiorstwem, na jego własne potrzeby,

3. pojazdy mechaniczne używane do przewozu muszą być prowadzone przez pracowników przedsiębiorcy,

4. pojazdy przewożące rzeczy lub osoby znajdują się w pełnej dyspozycji przedsiębiorcy,

5. nie jest przewozem osób w ramach prowadzonej działalności w zakresie usług turystycznych.

Przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. ? prawo działalności gospodarczej (Dz.U. nr 101, poz.1178 z póź. zm.) jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz niemająca osobowości prawnej spółka prawa handlowego, która zawodowo, we własnym imieniu podejmuje i wykonuje działalność gospodarczą. Działalność gospodarczą jest zarobkowa działalność gospodarczą . Działalność gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz produkowanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywane przez nich działalności gospodarczej, o której mowa wyżej. Przedsiębiorcą w rozumieniu wymienionej ustawy nie jest osoba prowadząca działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa, i rybactwa śródlądowego, a także wynajmowania przez rolników pokoi i miejsc na ustawienie namiotów, sprzedaży posiłków domowych i świadczenia w gospodarstwach rolnych innych usług związanych z pobytem turystów.

A zatem obowiązek uiszczania opłata przejazd ciąży na przedsiębiorcach spełniających warunki, o których mowa wyżej.

Niezależnie od powyższego należy dodać, iż przepisów ustawy nie stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5t (art.3 pkt 2 ustawy).?

Chcąc zaoszczędzić naszym kierowcom kłopotów , przyjęliśmy w naszej Szkółce następujące rozwiązanie: skompletowaliśmy dla kierowców dokumenty, które mogą okazać się pomocne w trakcie kontroli drogowej. Są to:

- tekst art.33 ust.1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym:

? Art.33. 1. Przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej.

2. Przepisu ustępu 1 nie stosuje się do przewozów drogowych na potrzeby własne w zakresie działalności wytwórczej w rolnictwie dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego.?

- zaświadczenie o numerze identyfikacyjnym REGON,

- zaświadczenie z Urzędu Gminy o prowadzeniu gospodarstwa rolnego,

- oświadczenie o nie prowadzeniu działalności gospodarczej.

II. Tachografy.

Od 13 marca b.r. obowiązuje rozporządzenie ministra infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia ( Dz. U. nr 32, poz. 262 ). Zgodnie z par. 11 ust.1 ,p.16 wymienionego rozporządzenia, w tachografy powinny być wyposażone pojazdy o dopuszczalnej masie całkowitej 9 t i powyżej, zarejestrowane po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r. oraz pojazdy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t wyprodukowane po dniu 31 grudnia 1999 r.

TRANSPORT:

W Dzienniku Ustaw z dnia 28 sierpnia 2003 r. Nr 149 poz.1452 opublikowana została ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym, a w Dz. U. Nr 230 poz.2303 ? Rozporządzanie Ministra Infrastruktury z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie postępowania z dokumentacją związaną z pracą kierowcy.

Celem tych przepisów jest dostosowanie polskich przepisów regulujących działalność w zakresie transport drogowego do zasad obowiązujących w Unii Europejskiej.

Należy przypomnieć, iż przepisów ustawy nie stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami:

1. przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowca, w niezarobkowym przewozie drogowym osób,

2. o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy.

Poprzednio obowiązująca ustawa dotyczyła wyłącznie przedsiębiorców i nie miała zastosowania do rolników. W zmienionej ustawie wprowadzono nowe brzmienie o treści zawartej w art.3 pkt 2:

do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami stosuje się odpowiednie przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.

Powyższe konsultowałem w Ministerstwie Infrastruktury i uzyskałem wyjaśnienie, iż rolników dotyczą przepisy z zakresu:

- badań lekarskich kierowców

obowiązek egzekwowania tego przepisu został przesunięty z dnia 1 stycznia 2004 r. Na dzień 1 stycznia 2005 r. (Dz. U. Nr 211 z 2003 r. , poz.2050, art.6)

- prowadzenia dokumentacji związanej z pracą kierowcy (od 1 stycznia 2004 r.)

- w trakcie wyjaśniania jest sprawa, czy jesteśmy zobowiązani do uiszczania opłat za przejazdy samochodami po drogach krajowych,

- utrzymany został przepis zwalniający rolników z obowiązku uzyskania zaświadczenia na wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne.

Podmiot niebędący przedsiębiorcą może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta:

1. posiada odpowiednie uprawnienia do kierowania pojazdem samochodowym określone w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. ? Prawo o ruchu drogowym,

2. nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na stanowisku kierowcy,

3. nie ma przeciwwskazań psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy (art.39a).

Badaniom lekarskim i badaniom psychologicznym podlegają zarówno właściciele gospodarstw rolnych wykonujący osobiście transport drogowy, jak i zatrudnieni przez nich kierowcy. Celem badań jest stwierdzenie istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Badania lekarskie są wykonywane w zakresie i na zasadach określonych w Kodeksie pracy, z tym, że badania okresowe przeprowadza się do czasu ukończenia przez kierowcę:

1. 55 lat ? co 5 lat

2. od 56 lat do 65 lat ? co 2 lata

3. powyżej 65 roku ? corocznie

Badanie lekarskie w zakresie ustalania istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami wykonują lekarze uprawnieni do wykonywania badań profilaktycznych, o których mowa w przepisach Kodeksu pracy i posiadający dodatkowo uprawnienia do przeprowadzania badań lekarskich kandydatów na kierowców i kierowców określone w odrębnych przepisach (art.39c).

Obowiązujące nas od 1 stycznia 2004 r. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie postępowania z dokumentacją związaną z pracą kierowcy nakłada na nas szereg obowiązków:

1. zatrudnionemu przez nas kierowcy powinniśmy wystawić zaświadczenie potwierdzające jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określanych ustawą o transporcie drogowym (zał. nr 1 do Rozporządzenia). W przypadku osobistego wykonywania transportu wystawia się oświadczenie poświadczające spełnienie przez siebie wymagań określonych ustawą (zał. nr 2 do Rozporządzenia).

Wg informacji uzyskanych w Ministerstwie Infrastruktury rolnicy zwolnieni są z przedkładania zaświadczenia o ukończeniu kursu dokształcającego w zakresie przewozu osób/rzeczy.

Powyższe dokumenty podlegają sprawdzaniu przez Inspekcję Transportu Drogowego.

2. Dla każdego kierowcy powinna być prowadzona dokumentacja zawierająca:

a) kartę informacyjną kierowcy;

b) kartę ewidencyjną pojazdów;

c) orzeczenia lekarskie i psychologiczne stwierdzające bak przeciwwskazań zdrowotnych lub psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;

d) zaświadczenie o ukończeniu kursów dokształcających, o ile są wymagane;

e) zaświadczenia poświadczające jego zatrudnienie.

W rozporządzeniu zostały określone wzory poszczególnych dokumentów oraz terminy przechowywania dokumentacji.